#8 Achtervolging ingezet

In thrillers is het een teken van onraad als iemand zegt: ‘Ik word gevolgd.’ Slim of snel een achtervolger kunnen afschudden, draagt bij tot de status van een thrillerheld. Bij sociale media werkt het precies omgekeerd.

‘Als ik niet elke drie dagen een foto post, gaan mensen me ontvolgen’, zegt een razend populaire Instagrammer in de documentaire Het meisje van 672K. De cijfers in de titel geven de status aan van de 16-jarige Annegien Schilling: 672.000 volgers houden haar bijzonder mooie surrealistische zelfportretten consequent in de gaten. En sinds de filmopnames zijn het al 700.000 geworden, meldde RTL-Boulevard bij de aankondiging van de documentaire die Mirjam Marks over de scholiere maakte.

Zo jong en dan al zo’n groot publiek, het is de droom van elke beginnende fotograaf. Maar het behouden van al die volgers zorgt ook voor druk. Elke drie dagen post Annegien een foto, al is dat er soms één die ze zelf niet zo goed vindt. ‘Als ik dat niet doe, gaan mensen me ontvolgen,’ zegt ze met een lichte benauwenis in haar stem. ‘Dan heb ik het idee dat ik iets fout heb gedaan.’

Maar wie de documentaire bekijkt, ontdekt dat er ook een andere kant zit aan deze productiedwang. Verschillende commerciële partijen hebben het meisje intussen benaderd met een voorstel om munt te slaan uit haar populariteit. Ze heeft alles tot nu toe afgeslagen. Ze is geen foto’s gaan maken om er geld mee te verdienen, stelt ze. En al helemaal niet om de aandacht die het oplevert. Ze maakt foto’s om zich te uiten. De verlegen scholiere heeft middels het fotograferen haar sociale angst overwonnen: ze durft nu zo maar op een drukke winkelstraat te gaan staan voor een zelfportret dat ze later bewerkt tot een exponent van haar creatieve geest (ze monteert een drinkglas rondom haar verschijning op straat, een treffende verbeelding van een gevoel van isolatie). En het belangrijkste argument: ze wil geen geld verdienen over de ruggen van haar volgers. Hun aanmoediging en commentaar, hun waardering voor de foto’s die nauwgezet uitgedrukt wordt in het wisselende aantal likes en de snelheid waarmee ze die binnenkrijgt, hebben haar vakmanschap aangescherpt. ‘Ik ben heel erg blij met wat mijn volgers voor mij hebben gedaan’, zegt ze. ‘Mijn volgers hebben mijn passie ontdekt.’

Haar angst voor ontvolgers valt in het niet bij wat de sociale druk oplevert voor haar ontwikkeling als kunstenaar. Sterker nog: juist de verwachting van haar (achter)volgers die dit meisje tot een Instragram-heldin gemaakt.

Het meisje van 672K ging zondag 29 mei in première op het Tweetakt-festival. Op 26 juni wordt de documentaire uitgezonden op NPO3.

Door Marijn van der Jagt


Terug naar Enter the Writers